مانیتور و اسکن واژگان فارسی


گروه تعاملی الف – مهدی سبزواری*:

زبان فارسی یکی از زبان های قدیمی و کلاسیک جهان است و از ظرفیت واژگانی و مفهومی بالایی برخوردار است. تنوع واژگانی و مفهومی زبان فارسی به تاریخ تاریخی این زبان بازمی گردد. با نگاهی گذرا به آثار ادبی شاعران و نویسندگان فارسی زبان، ظرایف معنا و مفهوم و تنوع کلمات و توانایی بیان ساده ترین مفاهیم به مفاهیم بسیار پیچیده در این زبان برای هر خواننده و در مواردی روشن خواهد شد. خواننده را شگفت زده خواهد کرد. از این رو گستردگی و قدمت دایره واژگان زبان فارسی و امکانات واژه سازی و واژه پردازی این زبان باعث خلق آثار بدیع در این زبان شد که به نوبه خود، دایره واژگان این زبان را پر کرد.

اگرچه بسیاری از واژه‌های قدیمی‌تر دیگر در فارسی امروزی به کار نمی‌روند و یا با معنای دیگری به کار می‌روند، اما فارسی همیشه در بیان مفاهیم انتزاعی و احساسی مؤثر بوده است. شاید بتوان گفت مشکل اصلی زبان فارسی جدید، سرعت ورود مفاهیم، ​​واژگان و اصطلاحات علمی و فنی جدید است که همسان سازی و پوشش آنها همیشه آسان نیست و ابزار زبانی خاصی را می طلبد. واژگان شامل بررسی موضوعات مختلف و مهم می شود و اهمیت این رشته به زبان شناسی محدود نمی شود. واژگان دانش و پایه هر زبانی است که بیشتر آن در قالب فرهنگ لغت گردآوری و تدوین شده است. در واقع فرهنگ لغت همیشه پشت تغییرات پویا و ثابت در واژگان زبان است.

دایره لغات گویشوران بومی دائماً دستخوش تغییرات، حذف، اضافات و اصلاحات است. با توجه به نیاز زبان و همچنین ورود مفاهیم جدید به زبان، دایره لغات گویندگان نیز تغییر می کند و حاوی کلمات جدید است و به مرور زمان می توان کلمات قدیمی را از این واژگان حذف کرد. در واقع فرهنگ توصیفی بخشی از واژگان ذهنی زبان مادری است. فرهنگ لغت شامل همه کلمات و مقالات فرهنگی است، اما محدود به آنها نیست. تغییر واژگان در هر زبانی فرآیندی طبیعی و مورد انتظار است، اما با توجه به شتاب بسیار بالای ورودی و استفاده از واژه ها و مفاهیم جدید در فضای مجازی و در حوزه های اجتماعی، فرهنگی، علمی، سیاسی و اقتصادی، رصد و بررسی می شود. واژگان فارسی پیشاپیش ضروری‌تر است و به فرهنگستان‌ها و دانشگاه‌ها محدود نمی‌شود و چقدر خوب می‌توان علاقه به زبان فارسی را از دوره ابتدایی در بین همگان نهادینه کرد تا هویت واژگانی زبان فارسی حفظ شود.

حفظ هویت زبانی بخشی از هویت فردی، اجتماعی و ملی است.

* دانشیار گروه زبان شناسی